Działalność nierejestrowana mobilna to dobry sposób na próbę rozwinięcia biznesu „w terenie”. Taka forma jest często wybierana przez osoby działające m.in. w branży beauty. Pośród wielu zagadnień związanych z tym tematem, z pewnością nie należy pominąć tego, że dla działalności mobilnej trudno określić jest miejsce prowadzenia takiej działalności. Rodzi to wiele trudności, w szczególności w odniesieniu do rozliczania kosztów uzyskania przychodów. Możesz zastanawiać się, jaki adres powinien znaleźć się na Twoich fakturach kosztowych, które chcesz rozliczyć z urzędem skarbowym. W tym artykule przyjrzymy się temu zagadnieniu.
Z tego artykułu dowiesz się...
Co to jest mobilna działalność nierejestrowana?
Mobilna działalność nierejestrowana to nic innego, jak forma drobnej działalności zarobkowej, która łączy cechy działalności nierejestrowanej z mobilnym charakterem świadczenia usług. Pozwala ona na legalne wykonywanie pracy bez konieczności rejestracji firmy, przy jednoczesnym świadczeniu usług w różnych lokalizacjach, najczęściej u klientów. Chociaż pośród tego wiele dyskusji wywołuje świadczenie usług (sprawdź dlaczego), to mobilna działalność nierejestrowana jest często praktykowanym rozwiązaniem w branży beauty. A skoro tak już jest, to wykonując działalność mobilną, możesz zastanawiać się, jak poprawnie rozliczać koszty uzyskania przychodów. Problem może sprawiać w głównej mierze odpowiedni adres, który powinien znajdować się na fakturach kosztowych. Co w przypadku, gdy posiadasz inną siedzibę działalności mobilnej, niż adres zamieszkania? Jaki adres podawać, gdy teoretycznie nie posiadasz jako takiej siedziby? Nad tym skupimy się w dalszej części artykułu.
Czym są koszty uzyskania przychodów?
Zanim przejdziemy do tytułowego zagadnienia, z pewnością przydatna będzie definicja kosztów uzyskania przychodu. Na wstępie musisz przecież wiedzieć, co tak naprawdę możesz w ogóle rozliczyć. Koszty uzyskania przychodów to wydatki poniesione przez podatnika w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. W kontekście działalności nierejestrowanej, w tym mobilnej, zrozumienie tego pojęcia jest kluczowe dla prawidłowego rozliczenia podatkowego.
Aby wydatek mógł zostać uznany za koszt uzyskania przychodu, musi spełniać następujące warunki:
- być poniesiony przez podatnika;
- mieć charakter definitywny (bezzwrotny);
- pozostawać w związku z prowadzoną działalnością;
- być racjonalnie i gospodarczo uzasadniony;
- nie znajdować się na liście wydatków wyłączonych z kosztów uzyskania przychodów (art. 23 ustawy o PIT).
W przypadku działalności nierejestrowanej, w tym mobilnej, Twoje koszty uzyskania przychodów mogą obejmować np.:
- zakup materiałów i surowców niezbędnych do świadczenia usług.
- drobny sprzęt i narzędzia wykorzystywane w działalności.
- wydatki na reklamę i promocję usług.
Co istotne, musisz pamiętać, że w działalności nierejestrowanej nie możesz stosować amortyzacji środków trwałych ani korzystać z niektórych ulg podatkowych dostępnych dla zarejestrowanych przedsiębiorców. Dodatkowo zwróć uwagę na to, że prawidłowe rozliczanie kosztów uzyskania przychodów jest istotne nie tylko z punktu widzenia optymalizacji podatkowej, ale także w kontekście ewentualnej kontroli skarbowej. Dlatego ważne jest, aby prowadzić rzetelną ewidencję wydatków i przechowywać dokumenty potwierdzające ich poniesienie, nawet w przypadku działalności nierejestrowanej.
Koszty w mobilnej działalności nierejestrowanej
Rozliczanie kosztów w działalności nierejestrowanej ma dużo cech wspólnych z działalnością gospodarczą. Jeżeli chodzi stricte o działalność mobilną, to ciężko na dzień dzisiejszy znaleźć interpretacje podatkowe dotyczące m.in. adresów, które powinny znaleźć się na fakturach kosztowych. W związku z tym posłużmy się przykładami z działalności gospodarczych, które powinny znaleźć również zastosowanie dla mobilnej działalności nierejestrowanej.
Dla celów podatkowych, w tym rozliczania kosztów uzyskania przychodów, osoby prowadzące działalność mobilną powinny używać adresu zamieszkania. To uniwersalna zasada dla osób prowadzących działalność nierejestrowaną i korzystających ze zwolnienia z VAT – a takich osób jest zdecydowana większość. Innymi słowy, adres powinien być zbieżny z adresem, który podajesz podczas rocznego rozliczania PIT.
Z kolei, gdy rodzaj prowadzonej działalności wymaga od Ciebie rejestracji do VAT, wówczas poprawnym adresem dla faktur kosztowych będzie adres zgodny ze zgłoszeniem identyfikacyjnym na formularzu VAT-R, co w przypadku osób fizycznych najczęściej oznacza również adres zamieszkania. Zwróć uwagę, że również i w tym przypadku zeznania podatkowe PIT oraz miesięczne zaliczki na podatek dochodowy składasz do urzędu skarbowego właściwego dla Twojego miejsca zamieszkania.
Interpretacje podatkowe i wyroki sądów w zakresie kosztów
Aby nie rzucać słów na wiatr, przyglądnij się orzecznictwu w zakresie kosztów w działalności mobilnej. Zwróć uwagę, że Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z dnia 31 stycznia 2025 r. (sygn. 0114-KDIP2-1.4010.590.2024.3.DK) potwierdził, że w przypadku działalności mobilnej, adres zamieszkania przedsiębiorcy jest właściwy do rozliczania kosztów uzyskania przychodów.
Podobnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 października 2023 r. (sygn. akt I SA Rz 290/23) orzekł, że przy braku stałego miejsca wykonywania działalności, adres zamieszkania przedsiębiorcy jest odpowiedni do celów podatkowych, w tym do rozliczania kosztów.
Te interpretacje i orzeczenia stanowią istotne wskazówki dla przedsiębiorców prowadzących działalność mobilną w kwestii prawidłowego rozliczania kosztów uzyskania przychodów.
Podsumowanie
Mobilna działalność nierejestrowana to forma drobnej działalności zarobkowej, która łączy cechy działalności nierejestrowanej z mobilnym charakterem świadczenia usług, często wybierana w branży beauty. Kluczowym wyzwaniem jest określenie adresu do rozliczania kosztów uzyskania przychodów, co jest istotne dla prawidłowego rozliczenia podatkowego. Zasadniczo, dla celów podatkowych, prowadząc taką działalność powinieneś używać adresu zamieszkania. Interpretacje podatkowe i wyroki sądów, takie jak decyzja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, potwierdzają, że adres zamieszkania jest właściwy do rozliczania kosztów w przypadku braku stałego miejsca prowadzenia działalności.
